(Μέσω Ουκρανίας και Donald Trump;)

Με τον πόλεμο στην Γάζα και την απροσδόκητη εμπλοκή του ΙΡΑΝ, οι ειδήσεις στην Ελλάδα “ξέχασαν” την Ουκρανία, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι και οι άλλοι την έχουν ξεχάσει, ή πως τα γεγονότα δεν τρέχουν. Στην Ευρώπη ειδικά, φαίνεται πως τα πράγματα δεν είναι καθόλου στατικά και επιτέλους κάτι κινείται. Μία σειρά δηλώσεων από επίσημα χείλη δείχνει την ανησυχία των Ευρωπαίων και την διάθεσή τους να αλλάξουν την ροή των γεγονότων και να μπει επιτέλους και η Ευρώπη δυναμικά στην διαμόρφωση της Ευρωπαϊκής πολιτικής!

Απορίας άξιον το κατά πόσον θα ακολουθήσουν τις δηλώσεις ουσιαστικές πράξεις, ή πως θα μείνουμε μόνο στα λόγια! Θα οδηγήσουν εξάλλου οι πράξεις στην σωστή κατεύθυνση ή όχι, ο χρόνος θα δείξει. Ας ξεκινήσουμε όμως από τις δηλώσεις:

• 1. O Macron, πιεσμένος από τα δεξιά και βλέποντας τα ποσοστά του συνασπισμού του να έχουν μειωθεί μέχρις απελπισίας στα προγνωστικά για τις Ευρωπαϊκές εκλογές, εμφανίζεται τις τελευταίες εβδομάδες επιθετικός απέναντι μιας Ρωσίας, η οποία επιτυγχάνει μικρά μεν αλλά συνεχή εδαφικά κέρδη στο Donbas. Η Le Monde βέβαια θεωρεί ότι αυτή η τακτική του Macron μπορεί να αποδειχτεί “δίκοπο μαχαίρι” γιατί μετά τις εκλογές εκείνοι οι Γάλλοι που πρόσκεινται στην Ρωσία και είχαν “λουφάξει” μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, θα “ξεθαρρέψουν” και θα προκαλέσουν μεγάλο πονοκέφαλο στον Πρόεδρο. Βέβαια, ο Macron έχει και άλλο λόγο να επιτίθεται αυτήν την στιγμή κατά της Ρωσίας. Η ουσία είναι ότι θέλει να προετοιμάσει τους Γάλλους και κατ’ επέκταση τους Ευρωπαίους, για την αύξηση της βοήθειας της ΕΕ προς την Ουκρανία, καθώς η αντίστοιχη βοήθεια από τις ΗΠΑ είχε “κολλήσει” για αρκετό διάστημα στην Γερουσία και μπορεί να κολλήσει χειρότερα στο μέλλον, ενώ συγχρόνως υπάρχει σοβαρή πιθανότητα μετά τις εκλογές του Νοεμβρίου στις ΗΠΑ να αναδειχθεί Πρόεδρος ο Donald Trump˙ ένας Trump απρόβλεπτος, που έχει διακηρύξει, πρώτον ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερο μέρος των εξόδων του ΝΑΤΟ (με αρκετά σκληρότερη ρητορική, είναι η αλήθεια) και δεύτερον ότι μόλις αναλάβει Πρόεδρος θα “λήξει” το πρόβλημα της Ουκρανίας μέσα σε 24 ώρες (υπονοώντας άμεσες διαπραγματεύσεις με την Ρωσία)!
• 2. Ο Josep Borrell από την άλλη, σε δραματικούς τόνους στις 9 Απριλίου, από το Οικονομικό Forum στις Βρυξέλες, μας προειδοποίησε ότι ένας Ολοκληρωτικός πόλεμος στην Ευρώπη δεν ανήκει πιά στην σφαίρα της φαντασίας και ότι οι Ευρωπαίοι πρέπει να επινοήσουν νέους τρόπους για να προετοιμαστούν οικονομικά προκειμένου να αντιμετωπίσουν έναν ευρύτερο πόλεμο στην Ήπειρο. Με τα δικά του λόγια, “War is certainly looming around us (…), and a high-intensity, conventional war in Europe is no longer a fantasy”, επίσης, “Russia threatens Europe through its war in Ukraine and hybrid attacks on EU member states”, αν και, μαλακώνοντάς το λίγο “It [the war] is not going to start tomorrow, but we cannot deny reality” (αυτός [ο πόλεμος] δεν θα γίνει αύριο, αλλά δεν μπορούμε να αρνηθούμε την πραγματικότητα). Ο Borrell βέβαια προσέθεσε, και ένα δίκιο το έχει εδώ, ότι η ΕΕ, ίδρυσε μεν την European Defense Agency, αλλά δεν την χρηματοδότησε. Για να χρηματοδοτηθεί ένα τέτοιο εγχείρημα, “Χρειαζόμαστε ένα νέο διακυβερνητικό εργαλείο (…) παρόμοιο μ’ εκείνο που δημιουργήσαμε κατά την διάρκεια της χρηματοδοτικής κρίσης στην Ευρωζώνη”, συνέχισε. Επίσης αναφέρθηκε στον φόβο (fear) μεταξύ των Ευρωπαίων σχετικά με την πιθανή επιστροφή στην Προεδρία των ΗΠΑ του πρώην Προέδρου Donald Trump, ο οποίος είχε απειλήσει να μην προστατέψει τους Ευρωπαίους εταίρους στο ΝΑΤΟ εφόσον δεν ξοδεύουν επαρκώς για την άμυνά τους. Έτσι ο Borrell προειδοποίησε ότι “Η Ομπρέλα των ΗΠΑ που μας σκέπαζε από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, ίσως να μην παραμείνει ανοιχτή συνεχώς” και τέλος, “Ίσως, ανάλογα με το ποιός κυβερνά στην Ουάσιγκτον, να μην μπορούμε να στηριχτούμε στην προστασία της Αμερικής!”, κατέληξε!
• 3. Νάτος όμως και ο “δικός μας” Jen Stoltenberg! Που πρότεινε στις 4 Απριλίου, ακριβώς, με τις εκδηλώσεις για την επέτειο του ΝΑΤΟ, ένα καινούριο αντισταθμιστικό κεφάλαιο (hedge fund) 100 δις. δολαρίων (!) για να βοηθηθεί η Ουκρανία στον πόλεμο εναντίον της Ρωσικής εισβολής! Οι λεπτομέρειες γύρω από το κεφάλαιο (τί, ποιός, πόσο, πώς, για πόσο χρόνο, κλπ), είναι ακόμα ομιχλώδεις, αλλά το σχέδιο, ονομαζόμενο Mission for Ukraine, περιλαμβάνει γενικά και τον ΝΑΤΟϊκό έλεγχο του εφοδιασμού με πολεμικό υλικό της Ουκρανίας, κάτι που μέχρι σήμερα είχε το (αμερικανικό) Ramstein Group, προοπτική που ο σημερινός Λευκός Οίκος δεν βλέπει με καλό μάτι, αλλά τηρεί στάσιν αναμονής. Το σχέδιο, που σκοπός του είναι να συνεχιστεί η υποστήριξη της Ουκρανίας και μετά τον Trump (“Trump-proof” το είπε!) και την ενδεχόμενη επίσης διακοπή της υποστήριξης των ΗΠΑ προς την Ουκρανία, λόγω μιας γενικώτερης δυσφορίας σημαντικού μέρους των αμερικανών. Βέβαια ο Stoltenberg μιλά μόνο για τον Trump αλλά έχει στο μυαλό του και άλλους, εκπεφρασμένα αντίθετους ηγέτες που ενδέχεται να αναλάβουν την διακυβέρνηση στην Γαλλία, τον Καναδά και την Γερμανία. Η ιδέα του Stoltenberg βρίσκει οπαδούς στις χώρες της Βαλτικής, την Πολωνία και την Washington Post, αλλά και ισχυρή αντίδραση από την Ουγγαρία. Παράξενο σχέδιο, μα την αλήθεια (αν μπορεί να θεωρηθεί καν σχέδιο), που γεννά πολλά ερωτήματα! Έτσι,
  • Ο πασίγνωστος Αμερικανός διπλωμάτης Chas Freeman για παράδειγμα, δεν άργησε να παρατηρήσει ότι αυτά είναι “πεταμένα λεφτά” (ή κάτι τέτοιο)! Υποστηρίζει ότι το ΝΑΤΟ κυνηγά φαντάσματα! “Το ΝΑΤΟ ξεμένει από Ουκρανούς στρατιώτες για να θυσιάσει στις μάχες, αλλά και από παραγωγή πολεμικού υλικού για να εξοπλίσει τις απομένουσες, εξαιρετικά απομειωμένες Ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις. Ένα αντισταθμιστικό κεφάλαιο δεν μπορεί ούτε να παράξει νέους στρατιώτες, ούτε να παράξει όπλα για να εξοπλίσει αυτούς που έχουν απομείνει.” Ο ίδιος λέει ότι “αυτό που χρειάζεται τόσο η Ευρώπη, όσο και η Ουκρανία είναι η ειρήνη, πράγμα που απαιτεί διαπραγματεύσεις με την Ρωσία.”.Επίσης ανέφερε ότι “Είναι μια ξεδιάντροπη προσπάθεια (το σχέδιο Στόλτεμπεργκ) χρήσης του οικονομικού καπιταλισμού για να αποκρυβεί η πραγματικότητα, ενώ συγχρόνως πλειοδοτεί τους κατασκευαστές πολεμοφοδίων. Το ΝΑΤΟ δεν είναι αντισταθμιστικό κεφάλαιο και πρέπει να πάψει να φέρεται σαν τέτοιο. Όταν Συμμαχίες προσπαθούν να δανειστούν χρήματα για χαμένες υποθέσεις, μας δίνουν το δικαίωμα να κρίνουμε ότι ο χορός τελείωσε.”
  • Ο αναλυτής διεθνών υποθέσεων Neil Bouhan επίσης, από το Σικάγο, το βλέπει σαν μια προσπάθεια “να μονώσει ένα ουσιαστικά πολιτικό σύστημα, το ΝΑΤΟ, από την πολιτική του κεντρικού της μέλους, των ΗΠΑ. Το σχέδιο προσδίδει δις δολάρια στο ΝΑΤΟ και διακριτικό έλεγχο του στρατού των ΗΠΑ.”. Υπερβολικό θα πει κανείς, αλλά τί ακριβώς σημαίνει η έκφραση “Trump-proof” που χρησιμοποιήθηκε;
  • Προκύπτει λοιπόν μια σειρά από ερωτήματα, όπως:
    • – Παραβιάζεται ή όχι ο Καταστατικός Χάρτης του ΝΑΤΟ με αυτήν την κίνηση; Ο Χάρτης προβλέπει την στρατιωτική υποστήριξη προς κράτος-μέλος και η Ουκρανία δεν βρίσκεται σ’ αυτήν την κατηγορία.
    • – Οι Αμερικανικές Δυνάμεις στην Ευρώπη θα ελέγχονται από την γραφειοκρατία των Βρυξελλών; ναι ή όχι;
    • – Πώς τελικά θα αντιδράσει απέναντι σ’ αυτό το σχέδιο ένας νέος κάτοικος του Λευκού Οίκου, που διακηρύσσει “America first” και που υποστηρίζει ότι θα τελειώσει τον πόλεμο στην Ουκρανία εντός 24 ωρών;

Ανεξάρτητα από τις παραπάνω εκπεφρασμένες προθέσεις, ή απλώς τα πολιτικά πυροτεχνήματα, στις αρχές Απριλίου κυκλοφόρησε στην ΕΕ η Έκθεση του Enrico Letta με τίτλο : “Much More Than a Market – Speed, Security, Solidarity”˙ μια έκθεση που βάζω στοίχημα ότι οι Macron, Borrell και Stoltenberg γνώριζαν πριν από τις δηλώσεις τους! Στην έκθεσή του αυτή, ο πρώην Πρωθυπουργός της Ιταλίας και νυν Αναπληρωτής Γραμματέας του Δημοκρατικού Κόμματος, υποστηρίζει ότι χρειάζεται μια ισχυρή πολιτική δέσμευση ώστε η Ευρωπαϊκή Ένωση να συνεχίσει κάτω από ένα νέο πλαίσιο : “Αυτό το νέο πλαίσιο πρέπει να προστατεύει τις βασικές ελευθερίες, στη βάση όρων ίσου ανταγωνισμού, υποστηρίζοντας παράλληλα την φιλοδοξία της θέσπισης μιας δυναμικής και αποτελεσματικής ευρωπαϊκής βιομηχανικής πολιτικής. Για να επιτύχουμε αυτούς τους φιλόδοξους στόχους, χρειαζόμαστε ταχύτητα, χρειαζόμαστε κλίμακα και πάνω από όλα χρειαζόμαστε επαρκείς οικονομικούς πόρους”.

Στο κεφάλαιο της έκθεσης που αναφέρεται στην Αμυντική Βιομηχανία, υπογραμμίζει “Χρειάστηκε ο πόλεμος στην Ουκρανία για να γίνουν εμφανείς οι συνέπειες της παραίτησης της Ευρώπης από τις αμυντικές της ευθύνες, επισημαίνοντας δύο μεγάλες προκλήσεις που εκτείνονται πέρα ​​από το τρέχον σενάριο κρίσης. Βραχυπρόθεσμα, δυσκολευόμαστε να εκπληρώσουμε τις δεσμεύσεις μας για παράδοση πυρομαχικών στην Ουκρανία, καθοριστικής σημασίας για τις αμυντικές της προσπάθειες. Το χάσμα μεταξύ των δεσμεύσεων και των χορηγήσεων των θεσμικών οργάνων της ΕΕ παραμένει πολύ μεγάλο˙ δεσμεύτηκαν 144 δισ. ευρώ έναντι μόνο 77 δισ. ευρώ που χορηγήθηκαν. Μεσοπρόθεσμα, αντιμετωπίζουμε δυσκολίες ως προς την επίτευξη συναίνεσης σχετικά με τις στρατηγικές και τους απαραίτητους πόρους για τη διασφάλιση της άμυνας της Ευρώπης και της ασφάλειας των πολιτών της, παρά το γεγονός ότι οι στρατιωτικές μας δαπάνες θα μπορούσαν να είναι σημαντικές, εάν συγκεντρωθούν συλλογικά. Το 2022, οι Ευρωπαίοι διέθεσαν περίπου 240 δισεκατομμύρια ευρώ για την άμυνα, σχεδόν όσο οι δαπάνες της Κίνας ύψους 275 δισεκατομμυρίων ευρώ και ξεπερνώντας κατά τρεις φορές τις δαπάνες της Ρωσίας, περίπου όσο το 12% του παγκόσμιου συνόλου.” Παρά την οικονομική δυνατότητα που έχουμε σαν ΕΕ, μας λέει, μόνο το 22% της πολεμικής βοήθειας προς την Ουκρανία προερχόταν από καθαρά ευρωπαϊκές πηγές, ενώ το υπόλοιπο 78% προερχόταν από άλλες συμμαχικές δυνάμεις (διάβαζε ΗΠΑ, ΗΒ). Για να υποστηρίξει το σχέδιό του υπογραμμίζει τις οργανωμένες νεόκοπες και αποτελεσματικές προσπάθειες άλλων χωρών και κυρίως της Νότιας Κορέας, της Τουρκίας, του Ιράν και της Κίνας.

Οι προτάσεις του Letta για την ενεργοποίηση του κλάδου, απαιτούν πολύμηνες προσπάθειες. Το πλαίσιο δεν υπάρχει και πρέπει να επινοηθεί. Αν εστιάσουμε μόνον στους τρόπους χρηματοδότησης παρατηρεί τα εξής. “Οι οικονομικές δεσμεύσεις σύμφωνα με την τελευταία European Defence Industrial Strategy για τον προϋπολογισμό των ετών 2025 έως 2027, ανέρχονται στο ποσόν του €1.5 δισεκατομμυρίων. Οι πραγματικές απαιτήσεις υπερβαίνουν κατά πολύ την πρόβλεψη αυτή! Συνεπώς θα απαιτηθούν νέες μέθοδοι χρηματοδότησης”. Στην έκθεση έχει καταγράψει τέσσερις πιθανές λύσεις :

• 1. Ευρω-ομόλογα. Ζωηρή συζήτηση έχει ήδη ξεκινήσει και η λύση κερδίζει έδαφος. Αν και οι πολιτικές αποφάσεις θα είναι δύσκολες, τα Ευρω-ομόλογα προσφέρουν μια ταχεία και αποτελεσματική λύση. Για να καμφθούν οι όποιες εύλογες αντιδράσεις, είναι κατ’ ελάχιστον απαραίτητο να υπάρξουν καθαροί όροι αποπληρωμής στο τέλος της κάθε περιόδου.
• 2. Μια ακόμα λύση θα ήταν η χρήση του European Stability Mechanism (ESM), με τρόπο παρόμοιο της αντιμετώπισης της πανδημίας του COVID-19, οπότε δημιουργήθηκε το πρόγραμμα Pandemic Crisis Support. Ένα παρόμοιο πρόγραμμα θα μπορούσε να δημιουργηθεί για την Άμυνα, με δυνατότητα χρηματοδότησης έως και του 2% του GDP κάθε χώρας με ευνοϊκά επιτόκια και όρους αποπληρωμής.
• 3. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου 2024, ήδη προέτρεψε την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕ ελληνικά ή EIB αγγλικά) “να προσαρμόσει την πολιτική δανεισμού προς την αμυντική βιομηχανία αλλά και τον τρέχοντα ορισμό των αγαθών διπλής χρήσεως, προστατεύοντας συγχρόνως την δυνατότητά της να χρηματοδοτεί”. Ακολουθώντας αυτήν την προτροπή προετοιμάστηκε και παρουσιάστηκε το αντίστοιχο σχέδιο “Security and Defence Industry Action Plan” του Συγκροτήματος ΕΤΕ στην πρόεδρο του Nadia Calviño. Το θέμα βρίσκεται σε εξέλιξη.
• 4. Μια επιπλέον πιθανότητα θα ήταν να ενθαρρυνθούν και υποστηριχθούν οι επιχειρήσεις που θα ήθελαν να αυτοχρηματοδοτηθούν και διστάζουν λόγω της αβεβαιότητας των επενδύσεων στον κλάδο. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει ανάληψη μέρους του ρίσκου ενός προγράμματος, προσφορά εγγυήσεων για δάνεια, ή διαβεβαιώσεις ευνοϊκής μεταχείρισης σε μελλοντικούς ευρωπαϊκούς διαγωνισμούς.

Τί σκοπό λοιπόν είχαν όλες αυτές οι ρητορικές;

• Το πρώτο που γίνεται φανερό, είναι ότι οι Macron και Borrell, μπορεί να έχουν τα πολιτικά στο μυαλό τους, αλλά είναι συντονισμένοι όσον αφορά τον στόχο ενδυνάμωσης της Αμυντικής Βιομηχανίας της Ευρώπης, όπως αναλυτικά προτείνει ο Enrico Letta με την έκθεσή του. Χρησιμοποιούν το Ουκρανικό ζήτημα σαν έναυσμα και φόβητρο για να επιταχύνουν τις εξελίξεις, αλλά ο στόχος τους είναι καθαρός.
• Από την άλλη ο Stoltenberg παρουσιάζει ένα πρόχειρο και εξαιρετικά επισφαλές πρόγραμμα, ίσως για να δείξει ότι οδηγεί τις εξελίξεις, ίσως όμως επειδή φοβάται ότι ο εφοδιασμός της Ουκρανίας θα ξεφύγει από τον έλεγχο του ΝΑΤΟ.

Έτσι συμπερασματικά, τί θα πρέπει να περιμένουμε :

• Κατ’ αρχήν ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία θα τελειώσει ή φέτος, ή μέχρι τις αρχές του επομένου έτους, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, καθώς όλο και λιγότεροι στις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ υποστηρίζουν την συνέχιση της προσπάθειας.
• Σε κάθε περίπτωση, οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να βάλλουν βαθειά το χέρι στην τσέπη για ανάπτυξη της Αμυντικής τους Βιομηχανίας, αν θέλουν να παίξουν ουσιαστικό πολιτικό ρόλο στον νέο κόσμο που ανατέλλει, αλλά και κυρίως, για να μπορέσουν να σταθούν οικονομικά και να προστατέψουν την Ευρώπη από τις αναδυόμενες απειλές.
• Η χώρα μας ειδικά, πρέπει να παρακολουθήσει στενά το πρόγραμμα που θα προκύψει από την έκθεση του Letta, αν δεν θέλει να παραμείνει ουραγός στην αμυντική βιομηχανία, πολύ δε περισσότερο καθώς τα εξοπλιστικά μας απορροφούν ήδη μεγάλο μέρος του προϋπολογισμού μας και υπάρχει η εκπεφρασμένη διά στόματος του Υπουργού Αμύνης πρόθεση ανάπτυξης της εγχώριας Αμυντικής Βιομηχανίας και προώθησης της καινοτομίας.

Δημήτριος Κατελούζος

Απρίλιος 2024

Πηγές:

• α. https://www.lemonde.fr/en/opinion/article/2024/04/11/macron-s-risky-gamble-on-ukraine-for-the-eu-elections_6668073_23.html
• β. https://www.euractiv.com/section/defence-and-security/news/europe-needs-more-funds-for-defence-as-wider-war-no-longer-a-fantasy-borrell-warns/
• γ. https://responsiblestatecraft.org/trump-nato-2667696589/
• δ. https://breakingdefense.com/2024/04/amid-talk-of-100b-trump-proof-ukraine-fund-nato-chief-says-aid-must-be-more-predictable/
• ε. “Much More Than a Market – Speed, Security, Solidarity (Empowering the Single Market to deliver a sustainable future and prosperity for all EU Citizens)” του Enrico Letta.
  • Σημείωση : Ο Ενρίκο Λέτα (Enrico Letta, 20 Αυγούστου 1966) είναι Ιταλός πολιτικός, πρωθυπουργός της χώρας από τις 24 Απριλίου 2013 έως τις 14 Φεβρουαρίου 2014, καθώς και αναπληρωτής γραμματέας του ιταλικού Δημοκρατικού Κόμματος.

Τον Πάνο τον Μαυραγάνη τον πρωτογνώρισα έναν Οκτώβρη, στα τέλη του 1995, αν θυμάμαι καλά. Ήμουν τότε Διευθυντής Τηλεπικοινωνιών – Ηλεκτρονικών στο ΓΕΑ. Ήρθε γιατί ήθελε να ανασυγκροτήσει το Παράρτημα της AFCEA (Armed Forces Communications and Electronics Agency) στην Ελλάδα, του οποίου η λειτουργία είχε με τα χρόνια ατονήσει. Κατάλαβα αμέσως τί ήθελε να κάνει και προθυμοποιήθηκα να βοηθήσω. Η ανασυγκρότηση της AFCEA θα βοηθούσε στην σύσφιξη των σχέσεων μεταξύ των αξιωματικών των τηλεπικοινωνιών των τριών κλάδων. Μιά και είχε την άδεια του τότε ΑΓΕΕΘΑ Ναύαρχου Λυμπέρη, τον οποίο εκτιμούσα ιδιαίτερα, να συμπεριλάβει στην ομάδα μέλη ακόμη και μεταξύ των εν ενεργεία αξιωματικών, “προπαγάνδισα” την AFCEA μέσα στην ΠΑ με αποτέλεσμα η ΠΑ να γίνει η πρώτη δύναμη στην AFCEA σε λίγες εβδομάδες.

Από τότε με τον Πάνο γίναμε φίλοι. Δεν μας ένωνε μόνο η AFCEA, αλλά “κολλήσαμε” και σαν χαρακτήρες. Ο Πάνος ήταν έξυπνος, πνευματώδης, φιλότιμος και εργατικός. Ήταν “άρχοντας” με τον τρόπο που το εννοούσαν οι παληοί: Αξιοπρεπής υπερήφανος και ακέραιος, θα προτιμούσε να κόψει τις φλέβες του, παρά να προδώσει την εμπιστοσύνη αυτών που θεωρούσε φίλους του.

Βρεθήκαμε πολλές φορές, μόνοι και με τις γυναίκες μας. “Ήπιαμε τα κρασιά μας” και διασκεδάσαμε. Δεν θέλω ούτε έχω την διάθεση να αραδιάσω πολλές από τις ιστορίες που ζήσαμε μαζί, θα αρκεστώ σε μία:

• Μετά την αποστρατεία μου, στις αρχές του 1998, μια σειρά από απροσδόκητα γεγονότα με οδήγησε να χωρίσω την πρώτη μου γυναίκα. Καθώς η εξέλιξη ήταν ραγδαία και αναπάντεχη υπήρξε μια περίοδος κατά την οποία “αλλού πατούσα κι’ αλλού βρισκόμουνα”, κατά το κοινώς λεγόμενο. Ο Πάνος παρακολουθούσε την εξέλιξη σιωπηλά, αλλά με ενδιαφέρον. Τον Σεπτέμβριο του 1998 με κάλεσε να πάμε με μια παρέα φίλων του από το ΠΝ, που θα ήταν με τις γυναίκες τους, για να βγω από το καβούκι μου. Αν και δεν είχα όρεξη, με έπεισε να πάω. Η συνάθροιση έγινε σε ένα κέντρο κοντά στο Κάραβελ που έπαιζε ο Κορκολής και με έβαλε να καθίσω δίπλα του. Καθώς η βραδυά προχωρούσε, μου είπε κάποια στιγμή φωναχτά μέσα στη φασαρία, για να τον ακούσουν όλοι : “Μην στενοχωριέσαι, βρε! Η δεύτερη γυναίκα, είναι πάντα καλύτερη από την πρώτη!….”˙ και σκύβοντας στο αφτί μου, για να μην τον ακούσει η δεύτερη γυναίκα του, που καθόταν στα δεξιά του, συνέχισε : “…. και η τρίτη είναι ακόμα καλύτερη!”.

Εκείνη την στιγμή κατάλαβα για πρώτη φορά ότι και του Πάνου ο γάμος δεν πήγαινε καλά! Τα χρόνια πέρασαν και ξαναπαντρευτήκαμε και οι δύο. Η προφητεία του βγήκε αληθινή! Η Νίκη, η τρίτη του γυναίκα είναι εξαιρετική κυρία, σαφώς καλύτερη από την δεύτερη! Ο Πάνος αντιμετώπισε την κόρη της Νίκης την Ηρώ, σαν να ήταν δικό του παιδί και η Νίκη του χάρισε το μέχρι τότε ανεκπλήρωτο όνειρό του, τον γιό του τον Γιώργο, που σήμερα είναι ένα παλικάρι πανέμορφο και ακέραιου χαρακτήρα, καμάρι των γονιών του.

Την Πέμπτη 14 Μαρτίου ο φίλος μου ο Πάνος έφυγε για το μεγάλο ταξίδι. Σου εύχομαι κατευόδιο Πάνο˙ και σπένδω στην μάνα γη ένα ρακοπότηρο Μεταξά πέντε αστέρων που σου άρεσε, για να σε δεχτεί στοργικά!

Δημήτρης Κατελούζος

15 Μαρτίου 2024

Τέσσερις ιστορίες κι’ ακόμα μία.

(Σημείωση : Το παρόν είναι από μια παρουσίαση που πραγματοποίησα στο Αμφιθέατρο της Σχολής Ικάρων στις 24 Οκτωβρίου του 2023, στα πλαίσια Ημερίδας του Συνδέσμου Αποφοίτων Σχολής Ικάρων, με θέμα «Μεταβολές στο Δόγμα Υποστήριξης των Αεροπορικών Δυνάμεων από την Έλευση των Αεροσκαφών 3ης Γενιάς». Στην φωτογραφία φαίνονται ορισμένοι από τους μέχρι το 1993 Διοικητές της Μονάδος. Από δεξιά : Πανάρας (+), Γιώργος Χρυσικάκης (+), Ηλίας Αρκουμανέας, Γιώργος Γούλιος (+), Μανώλης Κελαϊδής, Τάσος Σπανός , η αφεντομουτσουνάρα μου, Κοντοδιός, Μπανάκος, Μανώλης Αργυρός (+) , Ευγένιος Φαινέκος, Μιχάλης Θεοφίλου. Υπάρχει και κάποιος πίσω, μεταξύ Κελαϊδή και Σπανού που δεν μπορώ να τον αναγνωρίσω.)

1. Χαιρετισμοί : Αξιότιμε κύριε ……., κυρίες και κύριοι αξιωματικοί και προσκεκλημένοι, αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι, καλή σας ημέρα!
2. Προσωπική Παρουσίαση : Είμαι ο Υποπτέραρχος ε.α. Δημήτριος Κατελούζος της 17ης σειράς ΣΜΑ, αντίστοιχης της 41ης Ιπταμένων. Σήμερα έχω την τιμή και την χαρά να εκπροσωπήσω τους ονειροπόλους που φαντάστηκαν ένα Κέντρο Εφαρμοσμένων Μελετών, αντίστοιχο με εκείνα των Πολεμικών Αεροποριών άλλων χωρών και εκείνους που βοήθησαν με την εργασία τους ώστε να υλοποιηθεί και να ανδρωθεί μία από τις σημαντικότερες Μονάδες της Πολεμικής Αεροπορίας (ΠΑ).
3. ΚΕΤΑ, Εισαγωγή : Πολλοί από τους παρευρισκομένους δεν θα γνωρίζουν, ή δεν θα θυμούνται ίσως, ότι αφορμή για την δημιουργία του ΚΕΤΑ (“Κέντρο Ερευνών Τεχνολογίας Αεροπορίας”, ονομασία που διατηρήθηκε για αρκετά χρόνια), ήταν η προμήθεια και επιχειρησιακή εκμετάλλευση από την ΠΑ των αεροσκαφών “τρίτης γενεάς” της δεκαετίας του ‘70 και των τεχνολογικών μεταβολών που τις παρακολουθούσαν. Βέβαια η ιδέα ίδρυσης ενός ανεξάρτητου οργανισμού μελετών είχε ήδη ωριμάσει, καθώς είχαν αναγνωριστεί και άλλες ανάγκες, όπως η ανεξάρτητη σχεδίαση και κατασκευή μέσων (κυρίως Ηλεκτρονικού Πολέμου – ΗΠ), ή η τροποποίηση υπαρχόντων, ώστε να εξασφαλίζεται μια σχετική αυτοδυναμία στην ΠΑ ή και να προστατεύεται αποτελεσματικότερα το εθνικό απόρρητο, καθώς επίσης και η ανάγκη για παρακολούθηση και επέκταση της επιχειρησιακής ζωής οπλικών συστημάτων με τρόπο οικονομικό. Η εν συνεχεία ανάπτυξη του ΚΕΤΑ, έφερε σταδιακά στο φως παράπλευρες ικανότητες, όπως η παροχή γνωμοδότησης σε τεχνικά ζητήματα, συμπεριλαμβανομένων περιπτώσεων συμβάντων, ατυχημάτων και δυστυχημάτων.
4. Το ΚΕΤΑ ξεκίνησε σαν ανεξάρτητη Μονάδα της ΠΑ, με μεγάλους στόχους, αλλά η πίεση από το ΓΕΕΘΑ και τα άλλα επιτελεία, καθώς και από την πολιτική ηγεσία, που είδαν το ΚΕΤΑ σαν μια έτοιμη μονάδα που θα μπορούσε να αποτελέσει τον πυρήνα για ένα μεγαλεπήβολο Κέντρο Ερευνών, εκτός Αεροπορίας, υπαγόμενου στο ΓΕΕΘΑ, ανάγκασαν την ΠΑ να προχωρήσει στην αρχική συνένωση των Μονάδων ΚΕΤΑ και ΕΤΗΜ (Εργοστάσιο Τηλεπικοινωνιακών και Ηλεκτρονικών Μέσων) το 1988. Αργότερα το ΚΕΤΑ έπαψε να είναι ανεξάρτητο καθώς υπήχθη και λειτουργεί κάτω από την φιλόξενη “ομπρέλα” του ΕΤΗΜ, χωρίς όμως να χάσει τις ικανότητές του.
5. Παλιές ιστορίες! Προσπαθώντας να συγκεντρώσω υλικό για την σημερινή παρουσίαση, αντιμετώπισα ένα απροσδόκητο πρόσκομμα. Τα έγγραφα που αφορούν στα τεχνολογικά προγράμματα του ΚΕΤΑ είναι ακόμη χαρακτηρισμένα ΑΠΟΡΡΗΤΑ, παρά το γεγονός ότι πολλά από αυτά, ήδη αναφέρονται σε εργασίες των δεκαετιών ‘70 και ‘80 και αφορούν ακόμη και αεροσκάφη που έχουν αποσυρθεί. Επιπλέον, τα έγγραφα που έχουν απομείνει, είναι καθαρά τεχνικά, με σχέδια και υπολογισμούς˙ τελείως ακατάλληλα για μη τεχνική εργασία και η χρήση τους θα ξεπερνούσε το επίπεδο αυτής της απλής ενημερωτικής παρουσίασης. Για τον λόγο αυτό, αποφάσισα να σας διηγηθώ απλώς μερικές χαρακτηριστικές ιστορίες από προγράμματα που πραγματοποιήθηκαν από το ΚΕΤΑ. Όλες τις ιστορίες που θα διηγηθώ πιό κάτω, τις συγκέντρωσα προφορικά και τις διασταύρωσα, κατευθείαν από τους ίδιους τους πρωταγωνιστές. Θα παρατηρήσει κάποιος : “Μα βρε Κατελούζε, ιστορίες θα μας διηγηθείς;” – “Ναι, γιατί όχι; οι άνθρωποι υφαίνουν τις ιστορίες και οι ιστορίες χτίζουν την παράδοση!”. Εξ άλλου, αυτός είναι και ένας τρόπος για να κρατήσω την παρουσίαση ΑΔΙΑΒΑΘΜΗΤΗ.
   • 5.1. Οι απαρχές – το F-1 : Στις αρχές της λειτουργίας του, το ΚΕΤΑ ασχολήθηκε και με προγράμματα που αφορούσαν ανάρτηση βλημάτων αμερικανικής προέλευσης και κατασκευής στο αεροσκάφος Mirage F-1. Από τις προσπάθειες αυτές, η ανάρτηση των Η/Μ βλημάτων, αν και μελετήθηκε αρχικά, τελικά απορρίφθηκε λόγω του υψηλού κόστους και του τεχνικού ρίσκου, παρά το γεγονός ότι είχαν εμπλακεί και έμπειρες με το αντικείμενο ξένες κατασκευαστικές εταιρείες όπως οι AMD, η THOMSON/CSF και η RAYTHEON.
     • 5.1.1. Το πρόγραμμα που εξελίχθηκε με επιτυχία ήταν εκείνο της μεικτής ανάρτησης και βλημάτων AIM-9 (βλήματα με υπέρυθρη καθοδήγηση) στο ίδιο αεροσκάφος. Το ΚΕΤΑ προχώρησε αυτόνομα και περάτωσε επιτυχώς τη μελέτη και κατασκευή του πρωτοτύπου και προχώρησε σε επιτυχείς δοκιμές και πιστοποίηση.
     • 5.1.2. Οι επιμέρους φάσεις του προγράμματος περιελάμβαναν :
       • 5.1.2.1. Αεροδυναμική μελέτη της ανάρτησης.
       • 5.1.2.2. Μελέτη, κατασκευή και δοκιμές του πρωτοτύπου του υπολογιστού.
       • 5.1.2.3. Μελέτη και κατασκευή νέου εκτοξευτήρα τύπου AERO-3B (ΦΑ-11).
       • 5.1.2.4. Μελέτη, κατασκευή και περιβαλλοντικές δοκιμές του νέου τροφοδοτικού για τον εκτοξευτήρα, που να ήταν συμβατός με τα βλήματα AIM-9.
       • 5.1.2.5. Τροποποίηση του αεροσκάφους που περιελάμβανε καλωδιώσεις και άλλες μηχανολογικές κατασκευές.
       • 5.1.2.6. Εφαρμογή της τροποποίησης στον στόλο.
     • 5.1.3. Ενδεικτικά αναφέρω τα επίθετα των αμέσως εμπλεκομένων αξιωματικών και υπαλλήλων στην σπουδαία αυτή μελέτη : Φαινέκος, Γκούμας, Πορτάλης, Βυζάντιος, Σκουφάς, Γιαννάκης, Καμήλογλου, Καρακώστας.
   • 5.2. Η ωριμότητα – το F-4 : Το F-4 ήταν ένα αεροσκάφος που εντυπωσίαζε με την πρώτη ματιά. Ήταν ο τρόπος του αεροδυναμικού του σχεδιασμού, η ισχύς των κινητήρων, η σκληρότητα του μετάλλου. Η δομή του στιβαρή, ανέδιδε μιαν αρρενωπότητα. Με το που το είδα, θυμάμαι που είπα : “Να, βρε παιδιά! Αυτό είναι αεροπλάνο για πόλεμο!”. Ήταν ακόμα η εποχή που σχεδίαζαν τα αεροσκάφη χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τα ηλεκτρονικά συστήματα˙ και όμως! Το F-4 ήταν η χαρά του μηχανικού! Στα πιό απροσδόκητα σημεία είχαν προβλεφθεί θέσεις όπου θα μπορούσαν να τοποθετηθούν ηλεκτρονικά συστήματα που ακόμη δεν υπήρχαν! Άνοιγες μια θυρίδα και ανακάλυπτες ότι ήταν κενή και στο βάθος της εύρισκες αναμονές τροφοδοσίας και φίσες για καλώδια.
     • 5.2.1. Όταν στις αρχές της δεκαετίας του ‘80 χρειάστηκε να εγκατασταθεί το πρώτο DIAS (Σύστημα Ηλεκτρονικού Πολέμου) στα αεροσκάφη F-4, φάνηκε πως θα ήταν μια εύκολη δουλειά, ακριβώς λόγω της ύπαρξης των κενών θέσεων. Δεν χρειάστηκε πάνω από μια βδομάδα για να αποφασίσουμε που θα τοποθετηθεί, ποιο συγκρότημα και πως θα όδευαν τα καλώδια. Μόνο που … υπήρχε ένα «μικρό» πρόβλημα! Δεν υπήρχαν προβλέψεις για τους κυματοδηγούς! Βλέπετε το σύστημα DIAS έβγαζε μεγάλη ισχύ εκπομπής, που με κάποιο τρόπο έπρεπε να διοχετευθεί στις κεραίες και μάλιστα αυτές της ουράς.
     • 5.2.2. Περάσαμε ώρες ψάχνοντας να βρούμε λύση. Είμαστε, ο Alan Vassol, και ο Billy Huyler από την τότε εταιρεία KURAS-ALTERMAN και από την ΠΑ, ο υποφαινόμενος, ο Πέτρος Σακελλαρίου και ο Νίκος Μαυροκουκουλάκης, ο επονομαζόμενος doctor! Η λύση στην οποία καταλήξαμε ήταν να περάσουν οι κυματοδηγοί από το ίδιο κανάλι που περνούσαν τα συρματόσχοινα των πηδαλίων στην ράχη του F-4. Λεπτομερείς μετρήσεις έγιναν και μια δοκιμαστική συλλογή κατασκευάστηκε από την εταιρεία. Στη δοκιμή προέκυψε πρόβλημα. Τα συρματόσχοινα τρίβονταν στους κυματοδηγούς σε δύο σημεία. Η δική μου άποψη ήταν να εγκαταλείψουμε το σχέδιο και να προχωρήσουμε σε μια εναλλακτική όδευση κάπως πιό περίπλοκη. Ο Vassol επέμεινε να ξαναπροσπαθήσουμε και τελικά αποδείχτηκε ότι είχε δίκιο. Κατάφερε να “στραβώσει” τους κυματοδηγούς έτσι ώστε να βρίσκονται σε απόσταση πάνω από ένα εκατοστό από τα συρματόσχοινα, σε όλο το μήκος της ράχης. Η δεύτερη δοκιμαστική τροποποίηση πήγε περίφημα! Πουθενά δεν παρατηρήθηκε τριβή και οι απώλειες σε ισχύ ήταν κάτω από 1,5 dB για όλες τις συχνότητες. Η τροποποίηση έγινε προσωρινά αποδεκτή (dB : μέτρηση σε λογαριθμική κλίμακα. Απώλεια 1.5 dB σημαίνει: Αν από τον πομπό βγαίνουν 100 W στην κεραία φτάνουν περίπου τα 70 W).
     • 5.2.3. Τώρα υπήρχε ένα ακόμη εμπόδιο που έπρεπε να υπερνικηθεί. Μέχρι εκείνη την στιγμή βλέπετε, οι τροποποιήσεις στα αεροσκάφη έρχονταν εγκεκριμένες από την USAF. Η νέα τροποποίηση έπρεπε να εγκριθεί από την ΠΑ και να πιστοποιηθεί ότι η πλοϊμότητα του αεροσκάφους δεν επηρεαζόταν. Την λύση έδωσε ο Γιώργος ο Γούλιος, που τότε υπηρετούσε στην Διεύθυνση Ποιοτικού Ελέγχου της ΔΑΥ. Αφού ο ίδιος πίστεψε στην τεχνική επάρκεια της τροποποίησης, έπεισε τους ανωτέρους του και εκπόνησε διαταγή, βασισμένη σε παλαιότερη ΤΔΒΑΥ (Τεχνική Διαταγή Βασικού Αεροπορικού Υλικού), με λεπτομερείς οδηγίες για την εφαρμογή. Η διαδικασία ήταν απλή : Σε κάθε Μονάδα, η ΜΣΒ (Μοίρα Συντηρήσεως Βάσεως) εφάρμοζε την τροποποίηση και το Τμήμα Ποιοτικού Ελέγχου της Μονάδας προχωρούσε σε προ-έγκριση. Η τελική έγκριση πραγματοποιείτο από την ομάδα του ΚΕΤΑ. Παρόμοια διαδικασία ακολουθήθηκε και για άλλες τροποποιήσεις.
     • 5.2.4. Το πρόγραμμα αυτό πάντως, ανέδειξε την ανάγκη για την ανάληψη της συντήρησης και του προγραμματισμού των Συστημάτων Αυτοπροστασίας από τον ίδιο φορέα. Η ενσωμάτωση του ΚΕΤΑ και του ΕΤΗΜ ήταν καταλυτική στην επίλυση του προβλήματος αυτού.
   • 5.3. Η διαρκής πρακτική – Το Πρόγραμμα Δομικής Ακεραιότητας (ΠΔΑ-ASIP) : Όπως είναι γνωστό, κύριο μέλημα των Μηχανικών της Αεροπορίας είναι η διατήρηση των αεροσκαφών σε κατάσταση χαμηλού ρυθμού βλαβών με σκοπό την μεγιστοποίηση της Ασφάλειας των Πτήσεων. Ο κλάδος της Μηχανικής που ασχολείται με το αντικείμενο ονομάζεται “Αξιοπιστία – Συντηρησιμότητα”. Το πρόγραμμα ASIP είναι μέρος της όλης προσπάθειας και αντικείμενό του είναι η πρόληψη των παραγόντων που πιθανόν να οδηγήσουν σε καταστροφική αστοχία κρισίμων δομικών στοιχείων των αεροσκαφών. Οι κύριοι παράγοντες εν προκειμένω, είναι η διάβρωση των στοιχείων, που οφείλεται σε χημικές διεργασίες, καθώς και η κόπωση , που οφείλεται σε μηχανικές καταπονήσεις.
     • 5.3.1. Στο παρελθόν, προσεγγίζαμε την πρόληψη με την “περιοδική εργοστασιακή συντήρηση” (Periodical Depot Maintenance – PDM), στα Εργοστάσια (στο ΚΕΑ αρχικώς και αργότερα και στην ΕΑΒ) όπου, σε χρονικά διαστήματα 4 ή 5 ετών, πραγματοποιείτο εκτεταμένη επιθεώρηση και αντικατάσταση στοιχείων η οποία διαρκούσε από 10 έως 15 μήνες ανά αεροσκάφος, ανάλογα με τον Τύπο και τα ευρήματα που εμφανίζονταν. Η έκταση της περιοδικής αυτής συντήρησης οδηγούσε στην επιχειρησιακή μείωση της διαθεσιμότητας του Τύπου και σε σημαντικά κονδύλια για την εξασφάλιση των πόρων.
     • 5.3.2. Η υπόψη κατάσταση απασχολούσε όλες τις Πολεμικές Αεροπορίες του κόσμου και, αρχής γενομένης από τις ΗΠΑ μελετήθηκαν και αναπτύχθηκαν νέες μέθοδοι και τεχνολογίες για την βελτίωση της αξιοπιστίας των ιπταμένων μέσων με αντίστοιχη μείωση του κόστους και της διάρκειας των PDM. Συγκεκριμένα μελετήθηκαν οι μηχανισμοί θραύσης από κόπωση του υλικού, με εστίαση στις κρίσιμες περιοχές και καταγράφηκαν οι χρόνοι από την έναρξη μιας ρωγμής μέχρι την οριστική θραύση του υλικού.
     • 5.3.3. Έτσι σήμερα είναι δυνατόν να προβλεφθεί ο αριθμός των ωρών πτήσης του Α/Φ από την πρώτη εμφάνιση μιας ρωγμής μέχρι την απαιτούμενη επέμβαση ώστε να αποφευχθεί η αστοχία. Ο χρόνος αυτός είναι απαραίτητος στον κατασκευαστή ώστε να προετοιμάσει επισκευαστική συλλογή (ΚΙΤ) ή να επανασχεδιάσει το κρίσιμο υλικό χρησιμοποιώντας νέα κράματα βελτιωμένης αντοχής, για να υποστηρίξει τους πελάτες του.
     • 5.3.4. Αυτό είναι επιγραμματικά το πρόγραμμα ASIP, που ξεκίνησε από τις ΗΠΑ την δεκαετία του 1970, σταδιακά για τα Α/Φ F-4, F-5, Α-7 και C-130 κάτω από την ομπρέλα του TCG (Technical Coordination Group). Στην ΠΑ, ορίστηκε για την παρακολούθηση του προγράμματος η ΔΑΥ, ως ο καθ΄ ύλην αρμόδιος φορέας. Η ΔΑΥ παρακολουθούσε ανελλιπώς τις ετήσιες ανασκοπήσεις που οργάνωνε το TCG στις οποίες συμμετείχαν όλες οι χώρες χρήστες ομοιοτύπων Α/Φ. Στις ανασκοπήσεις αυτές ανταλλάσσονταν απόψεις και πληροφορίες επί των αναφυομένων προβλημάτων. Η διαδικασία αυτή είχε δύο ελαττώματα. Το πρώτο ήταν ότι εξαρτώταν από τα στατιστικά που ανέφεραν οι Μονάδες, που δεν ήταν πάντα αξιόπιστα. Το δεύτερο ήταν ότι τα στατιστικά αφορούσαν ολόκληρο τον στόλο και για τούτο οι προβλέψεις για τις αντικαταστάσεις των υλικών για το κάθε επιμέρους αεροσκάφος ήταν εξαιρετικά συντηρητικές.
     • 5.3.5. Η έλευση των F-16 έφερε μια διαφορετική θεώρηση στα προγράμματα ASIP δεδομένου ότι τα Α/Φ είχαν ενσωματωμένους από κατασκευής αισθητήρες και καταγραφικά που παρακολουθούσαν όλες τις παραμέτρους πτήσεως. Τα στοιχεία συλλέγονταν υπό μορφή ηλεκτρονικών αρχείων μετά κάθε έξοδο και αναλύονταν στατιστικά με αποτέλεσμα να απομονώνονται όλες οι παράμετροι των κρίσιμων δομικών περιοχών του κάθε Α/Φ μεμονωμένα. Αυτό ήταν πολύ σημαντικό διότι πλέον μας έδωσε την δυνατότητα ώστε το παραδοσιακό ASIP που αφορούσε την διαχείριση σε επίπεδο στόλου, να εξελιχθεί σε πρόγραμμα παρακολούθησης κάθε αεροσκάφους ξεχωριστά, τα δε στατιστικά να είναι αξιόπιστα.
     • 5.3.6. Στα μέσα του 1980 η ΠΑ αποφάσισε λόγω της σοβαρότητας του θέματος να αναθέσει στο ΚΕΤΑ την ενορχήστρωση του Προγράμματος ASIP επειδή ήταν στελεχωμένο και με επιστημονικό προσωπικό αλλά και διότι συνεργαζόταν ήδη με κατασκευαστικές εταιρείες Α/Φ και ερευνητικούς φορείς του εξωτερικού, και βεβαίως με το ΝΑΤΟικό όργανο AGARD (ADVISORY GROUP FOR AEROSPACE RESEARCH and DEVELOPMENT), μέσω προγραμμάτων συνεργασίας.
     • 5.3.7. Η επιλογή του ΚΕΤΑ ήταν σημαντική και πέραν των άμεσων επεμβάσεων του σε τρέχοντα δομικά προβλήματα επιβοήθησε σημαντικά στην λήψη αποφάσεων για την εφαρμογή των προγραμμάτων ASIP F-16 (FALCON UP, FALCON STAR), όσον αφορά την επιλογή των Α/Φ στην καταλληλότερη χρονική περίοδο για την ένταξη τους στην ΕΑΒ προς υλοποίηση σχετικών προγραμμάτων συντήρησης.
     • 5.3.8. Το πρόγραμμα ASIP έχει αποδείξει έμπρακτα την χρησιμότητά του και θεωρείται πιά ρουτίνα στην ΠΑ. Πράγματι, εφόσον τηρείται με την απαιτούμενη ευλάβεια, προστατεύει τον στόλο από αναπάντεχες αστοχίες και αυξάνει αθόρυβα την διαθεσιμότητα των αεροσκαφών. Επιπρόσθετα εξοικονομεί από τους λιγοστούς πόρους και βοηθά την οικονομία. Την εποχή που είχα την τιμή να είμαι διοικητής, υπεύθυνοι του προγράμματος ήταν οι Μιχάλης Θεοφίλου και αργότερα ο Γιώργος Παπακωνσταντίνου. (Ο τελευταίος εκπόνησε μόνος του ή και σε συνεργασία τις πιό κάτω μελέτες
       • 1. Υλοποίηση προγράμματος ASIP αφων F-16 C/D Μελέτη Τμ. Αερ. 3/91
       • 2. Έλεγχος δομικής ακεραιότητας επισκευής αφους C-130 S/N 747 Μελέτη 2/92/ΤΑ
       • 3. Όριο ζωής αφων HU-16B ΚΕΤΑ/ΤΑ 1/93
       • 4. Σχεδίαση – Κατασκευή καταγραφικού δομικής καταπόνησης αφων  HU-16B Αριθμός Μελέτης 3/93, σε συνεργασία με τον Βασίλη Μπλαβάκη.)
   • 5.4. Η αυτοπεποίθηση – Τα Ίμια : Η τραγωδία των Ιμίων γέννησε και μια παράπλευρη θεωρία συνωμοσίας. Η θεωρία ήταν δηλαδή, ότι το ελικόπτερο του ΠΝ που κατέπεσε είχε βληθεί από σφαίρες των Τούρκων λοκατζήδων που είχαν ανέβει στην νησίδα, με βάση μία σειρά οπών, που παρατηρούνταν σε σπαράγματα του κελύφους του ελικοπτέρου που είχαν ανασυρθεί.
     • 5.4.1. Τα κομμάτια του ελικοπτέρου παραδόθηκαν αρχικά στα εγκληματολογικά εργαστήρια της Αστυνομίας, η οποία μετά από κάποιο διάστημα δήλωσε ότι δεν μπορεί να τα αξιολογήσει. Κάποιος σκέφτηκε το ΚΕΤΑ και τα κομμάτια κατέληξαν εκεί. Σε διάστημα 10 ημερών, το ΚΕΤΑ απεφάνθη ότι οι οπές δεν προέρχονταν από σφαίρες αλλά από τα πριτσίνια. Τα στοιχεία που κατέδειξαν αυτό, ήταν τα εξής :
       • 5.4.1.1. Οι οπές ήταν κανονικοί κύκλοι με ελάχιστα μικρο-σχισίματα, χωρίς μεγάλες ρωγμές και παραμορφώσεις. Σε αντίθεση, μια σφαίρα θα προκαλούσε σημαντικά σχισίματα προς συγκεκριμένη μάλιστα κατεύθυνση.
       • 5.4.1.2. Το χείλος των οπών είχε σκληρυνθεί, προφανώς κατά την διάνοιξη με εργαλείο (δράπανο), εργασία για την οποία απαιτούνται αρκετά δευτερόλεπτα. Σε αντίθεση, η σφαίρα δεν προλαβαίνει να σκληρύνει το χείλος της οπής, λόγω της ταχύτητάς της.
       • 5.4.1.3. Το χείλος των οπών δεν είχε ρυπανθεί από τα μέταλλα που περιέχει μια σφαίρα, π.χ. μόλυβδο. Απεναντίας είχε ρυπανθεί από μαλακό αλουμίνιο, μέταλλο με το οποίο κατασκευάζονται τα πριτσίνια.
     • 5.4.2. Το αποτέλεσμα της μελέτης, δομημένο με επιστημονικό τρόπο, με στοιχεία που κατέρριπταν κάθε αντίθετη άποψη και αντιμετώπιζαν κάθε αμφιβολία, έπαιξε καίριο ρόλο στην αντιμετώπιση αυτής της θεωρίας συνωμοσίας η οποία έσβησε από το κοινωνικό υποσυνείδητο και σήμερα ουσιαστικά δεν μιλά κανείς γι’ αυτήν.
   • 5.5. Και ολίγον RPV! (Τί άλλο!) : Θα ήταν ιεροσυλία να μην αναφέρω, έστω και επιγραμματικά την διαχρονική προσπάθεια για την κατασκευή ενός RPV από το ΚΕΤΑ. Η προσπάθεια ξεκίνησε νωρίς, από την ίδρυση του ΚΕΤΑ και συνεχίστηκε σαν πρόγραμμα για δεκαετίες. Εδώ θα πρέπει να μνημονεύσω τουλάχιστον τον συνάδελφο Μιχάλη Μετοχιανάκη, αρχηγό της αρχικής ομάδος η οποία ανέλαβε την σχεδίαση με ιδιαίτερο ζήλο. Επίσης σημαντική ήταν η συνεισφορά του Νίκου Μπαμίχα, ο οποίος τροποποίησε την πτέρυγα -NACA, ο δε Κώστας Παπακωνσταντίνου που υπολόγισε τους αεροδυναμικούς συντελεστές της πτέρυγος σε διάφορες συνθήκες με το λογισμικό PANEL.
     • 5.5.1. Το πρόγραμμα αποδείχτηκε πολύ προωθημένο για την εποχή του και ουσιαστικά δεν ολοκληρώθηκε παρά το γεγονός ότι κατασκευάστηκαν αρκετά πρωτότυπα τα οποία πετούσαν με επιτυχία.
     • 5.5.2. Όλα αυτά τα χρόνια προετοιμάστηκε και παραδόθηκε κατασκευαστικός φάκελλος στην ΕΑΒ ΤΡΕΙΣ (3) φορές, αλλά κάθε φορά η ΕΑΒ δήλωνε άμεσα ή έμμεσα αδυναμία. Η αλήθεια είναι ότι και η ΠΑ αντιμετώπισε το πρόγραμμα με σχετική δειλία και ποτέ δεν καθόρισε μια ισχυρή επιχειρησιακή απαίτηση
     • 5.5.3. Να σημειώσω εδώ ότι όταν ήμουν Διοικητής, μία επιτροπή υπό τον Σωτήριο Νασιούδη και βοηθό τον Γιάννη Λαζάρου, επανασχεδίασε το RPV με σύγχρονο τρόπο. Προετοιμάστηκε πρόταση προς την Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας για εξασφάλιση χρηματοδότησης. Η πρόταση δεν είχε ευτυχές τέλος γιατί η Γενική Γραμματεία δεν διέθετε τα χρήματα που της ζητήσαμε και προτίμησε να διοχετεύσει την χρηματοδότηση σε πολλά μικρότερα προγράμματα.
     • 5.5.4. Σε τελική ανάλυση σήμερα, είμαι μερικώς ικανοποιημένος γιατί απόστρατοι συνάδελφοι, σε μικρότερες εταιρείες, κατόρθωσαν να κατασκευάσουν λειτουργικά RPV τα οποία προχωρούν υπό την αιγίδα του ΓΕΕΘΑ.
6. Συμπεράσματα : Αντιλαμβάνομαι ότι “κομίζω γλαύκαν εις Αθήνας” αλλά για την πληρότητα της Παρουσίασης αυτής θα μου επιτρέψετε να σημειώσω μερικά συμπεράσματα που προέκυψαν αβίαστα κατά την ροή του κειμένου :
   • 6.1. Το ΚΕΤΑ παραμένει ενεργό και πρέπει να υποστηριχθεί, αν και βρίσκεται, εύχομαι επί του παρόντος, κάτω από μια κάλυψη παραλλαγής. Έχει την δυνατότητα και την ικανότητα να βοηθήσει καίρια την ΠΑ κατά την παραλαβή και ανάπτυξη των νέων αεροσκαφών, σε πεδία που αυτήν τη στιγμή, ούτε να τα φανταστούμε μπορούμε, ακριβώς όπως το έπραξε πριν από τέσσερις δεκαετίες και συνέχισε να το πράττει μέχρι και σήμερα.
   • 6.2. Σοβαρό πρόβλημα παραμένει η αδυναμία της ΕΑΒ να προχωρήσει σε παραγωγή. Εύχομαι μια μέρα να τα καταφέρει, αλλά μέχρι τότε η ΠΑ πρέπει να διερευνήσει καινούριες λύσεις.
   • 6.3. Σημειώνω ιδιαίτερα ότι η ΔΑΥ διαθέτει έναν πλούτο τεχνικών οδηγιών με την μορφή Βασικών Διαταγών, που μπορούν να βοηθήσουν σε απρόβλεπτα και κρίσιμα τεχνολογικά προβλήματα και έχει την δυνατότητα και την ικανότητα να εκπονεί και εγκρίνει τις αναφερόμενες πιό πάνω ΤΔΒΑΥ για την εφαρμογή τροποποιήσεων.
   • 6.4. Η στενή παρακολούθηση των τεχνολογικών εξελίξεων και η ανάπτυξη προγραμμάτων παρακολούθησης και διοίκησης της τεχνολογικής αξιοπιστίας και συντηρησιμότητας των οπλικών συστημάτων αυξάνει την Επιχειρησιακή Διαθεσιμότητα και μειώνει το κόστος της συντήρησης.
   • 6.5. Η ύπαρξη σαφούς και ισχυρής επιχειρησιακής απαίτησης είναι απολύτως απαραίτητη για την επιτυχή διεκπεραίωση τεχνολογικών προγραμμάτων
   • 6.6. Να ορισθεί διαδικασία ώστε τα προ εικοσαετίας έγγραφα να αποχαρακτηρίζονται αυτόματα.
7. Επίλογος : Ευχαριστώ για την προσοχή σας.

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΚΑΤΕΛΟΥΖΟΣ

23 Οκτωβρίου 2023

Υστερόγραφο 1 : Το παρόν αφιερώνω στους ανώνυμους αξιωματικούς, υπαξιωματικούς, υπαλλήλους και εφέδρους, που με πείσμα, ενθουσιασμό και ζήλο, εργάστηκαν, πέραν του ωραρίου και, τις περισσότερες φορές, χωρίς υπερωριακή αποζημίωση για την επιτυχία της αποστολής του ΚΕΤΑ/ΕΤΗΜ.

Υστερόγραφο 2 : Τον Αύγουστο του 2023, ανάρτησα στο ιστολόγιό μου ένα άρθρο που περιγράφει αρκετά καλά και σε απλή γλώσσα πως εκτελείται στις ημέρες μας η συντήρηση των αεροσκαφών, ώστε να βελτιστοποιείται η ασφάλεια των πτήσεων, να αυξάνεται η Διαθεσιμότητα και να μειώνεται το κόστος της συντήρησης. Στο ίδιο άρθρο υπάρχει και η διεύθυνση μιάς ομιλίας μου από το 2017 όπου αναλύεται και το μαθηματικό μοντέλο πίσω από την πρακτική. Η διεύθυνση του άρθρου φαίνεται πιό κάτω:

Τα Χριστούγεννα του 1984, δεν ήταν σαν τα συνηθισμένα μας Χριστούγεννα. Ήταν η πρώτη μας χρονιά στη Νάπολι και μας είχε καλέσει στο σπίτι τους ο φίλος μου Marcello. Ο Marcello, καλός φίλος και ευχάριστος άνθρωπος, ήταν παντρεμένος με την Anna, Ναπολιτάνα βέρα, που το πατρικό της σπίτι ήταν στην Νάπολι, κι όταν λέμε Νάπολι, Νάπολι μέσα.

Τα Χριστούγεννα του 1984 λοιπόν, τα γιορτάσαμε στο σπίτι της Anna, στην Piazza Leonardo στην Avvocata, δίπλα στο Vomero. Να σημειώσω εδώ, για όσους δεν γνωρίζουν, ότι στην Ιταλία η γιορτή των παιδιών είναι τα Θεοφάνεια. Το βράδυ των Θεοφανείων είναι που η καλή γριά Befana (μάλλον από παραφθορά του Epifania = Θεοφάνεια) δίνει τα δώρα στα παιδιά. Εκείνη τη χρονιά, μια και τα δικά μας παιδιά περίμεναν τα δώρα τους πριν τα Θεοφάνεια, η οικογένεια του Marcello αυτοσχεδίασε και “έπεισαν” την Befana να παραχωρήσει την θέση της στον Άη-Βασίλη, ο οποίος και μας επισκέφθηκε, την ημέρα των Χριστουγέννων, όμως!

Λίγο μπερδεμένο το σχέδιο, αλλά καλά μας βγήκε! Τον ρόλο του Άη-Βασίλη τον έπαιξε με μεγάλη επιτυχία ο νεαρός Giancarlo Siani, ένα γλυκό παιδί εικοσιπέντε χρονών, δημοσιογράφος, με σπουδές κοινωνιολογίας. Ίσως από τότε να έπρεπε να τον πείσουμε να παρατήσει την δημοσιογραφία και να ασχοληθεί με την υποκριτική, γιατί ήταν τέτοια η επιτυχία της μεταμφίεσης, που ο γιός μου, στα έξη τότε, αν και “άπιστος Θωμάς”, πίστεψε ότι ο Άη-Βασίλης υπήρχε, και προσπαθούσε να καταλάβει όλη νύχτα πως είναι δυνατόν ο Άγιος Βασίλης να μιλάει ελληνικά στην Ελλάδα και ιταλικά στην Ιταλία! Ο Άγιος μοίρασε με κάθε επισημότητα τα δώρα του και έπιασε κουβέντα με τα παιδιά. Τα δικά μου, την Ελένη και τον Γιάννη και τα παιδιά των Marinelli, την Monica, τον Marco και την αγαπημένη του πατέρα της, την γλυκιά δίχρονη Maria-Claudia.

Η βραδυά κύλησε όμορφα και όλοι έμειναν ευχαριστημένοι, ιδιαίτερα μάλιστα τα παιδιά, μια και είχαν δει τον Άγιο ζωντανό μπροστά τους και του είχαν μιλήσει κατά πρόσωπο, κάνοντας του μάλιστα και ερωτήσεις για τους ταράνδους˙ τί έτρωγαν και αν τους είχε ταϊσει και που είχε παρκάρει το έλκηθρο, πράγμα θαυμαστό, γιατί όλοι το ήξεραν δα και μάλιστα από πρώτο χέρι, ότι το παρκάρισμα στη Νάπολη ήταν δύσκολη υπόθεση! Αποχωρήσαμε αργά τη νύχτα εκείνη, πιστεύοντας ότι το 1985 θα ήταν μια καλή χρονιά, εξ ίσου καλή με το 1984.

Οι γιορτές τέλειωσαν και όλοι μας γυρίσαμε στα καθημερινά μας˙ τα έργα υποδομής της Νότιας Πτέρυγας του ΝΑΤΟ ας πούμε και το μεγάλωμα των παιδιών μας. Ο Giancarlo από την άλλη, αηδιασμένος από την κοινωνική κατάσταση στην Νάπολι της εποχής, ασχολήθηκε με μελέτες σχετικά με την φτωχοποίηση πολλών αστικών συνοικιών και πολέμησε για την ελευθερία του τύπου και εναντίον της εγκληματικότητας, που μάστιζε την εποχή εκείνη την αρχαία τους πόλι. Τελικά, έπεσε με τα μούτρα στην ερευνητική δημοσιογραφία και μάλιστα, μια μανία τον έπιασε με τα έργα και τις ημέρες της Camorra. Κατά την διάρκεια του 1985 σπάνια τον βλέπαμε, και πάντα ήταν βιαστικός, πάντα είχε κάποια δουλειά να τελειώσει, ούτε για έναν καφέ δεν προλάβαινε, ξέρετε, έναν απ’ αυτούς τους Ιταλικούς Espresso, όνομα και πράμα, που τους κατεβάζεις έτσι γκουλπ και κάτω, σαν χάπι!

Οι μέρες, οι βδομάδες και οι μήνες περνούσαν, και τότε, ξαφνικά, ο Marcello, με παίρνει αργά ένα βράδυ του Σεπτεμβρίου στο τηλέφωνο για να μου γνωστοποιήσει το τραγικό νέο, ότι δηλαδή κάποιος είχε σκοτώσει, πυροβολώντας τον στο κεφάλι, τον Giancarlo! Αμέσως όλων πήγε το μυαλό στην Camorra, αν και, ακόμα κι’ αυτή η υπόθεση φαινόταν τραβηγμένη. Ο Giancarlo είχε γράψει δεκάδες άρθρα για την Camorra, και κανείς δεν τον είχε ενοχλήσει καν, πολύ περισσότερο απειλήσει. Η Camorra εκείνες τις ημέρες, φαινόταν να ζει ακόμα κάπου υπεράνω του νόμου και του κοινού λαού, σαν να κυκλοφορούσε στο απυρόβλητο, σε μια παράλληλη πραγματικότητα και κανείς και τίποτα να μην μπορούσε να ταράξει την ηρεμία της! Άρθρα γράφονταν κατά εκατοντάδες στις εφημερίδες και τα περιοδικά, αναφορικά με την Camorra και κανείς δημοσιογράφος δεν είχε πάθει ποτέ, τίποτα!

Εκείνη την ημέρα όμως, 23 του Σεπτεμβρίου του 1985, αργά το απόγευμα, εμφανίστηκε στην γειτονιά του Giancarlo, στην οδό Vincenzo Romaniello, πάροδο της Piazza Leonardo, ένας έφηβος, ένα παιδί στα δεκάξι. Φαινόταν νευρικός και περπατούσε πάνω-κάτω ασταμάτητα στο πεζοδρόμιο, κάτω από την πολυκατοικία του Giancarlo. Ήταν τέλος Σεπτεμβρίου, η θερμοκρασία είχε κατέβει αισθητά και η υγρασία της Νάπολι την έκανε χειρότερη. Λιγοστός ο κόσμος στην πλατεία γιατί όσοι σχολούσαν από τη δουλειά τους, πήγαιναν βιαστικά στα σπίτια τους για χουζούρι. Ο μπακάλης από δίπλα παραξενεμένος από τον άγνωστο νεαρό και την περίεργη συμπεριφορά του, βγήκε και τον ρώτησε ποιός είναι και τι κάνει εκεί. Ο νεαρός ενοχλημένος του είπε ότι είχε ένα ραντεβού και τον είχαν στήσει. Εξάλλου είπε στον καταστηματάρχη, εκείνον τί τον ένοιαζε και καλά θα έκανε να κοιτάζει την δουλειά του! Άλλος ένας, ένοικος της πολυκατοικίας του Giancarlo, που τον ρώτησε λίγο αργότερα, άκουσε μία από τα ίδια και ίσως λίγο χειρότερα.

Κάποια στιγμή, αργά το βράδυ, όταν πια είχαν κλείσει τα καταστήματα, έφτασε και ο Giancarlo. Είχε ένα μικρό τζιπάκι Citroen, απ’ εκείνα που ήταν ανοιχτά από παντού, με μια νιτσεράδα για σκεπή. Έφτασε έξω από την πολυκατοικία του και ξεκίνησε να παρκάρει με την όπισθεν, κάθετα στο πεζοδρόμιο, στην συνηθισμένη του θέση. Ο νεαρός τότε έβγαλε μια Beretta από το μπουφάν του, και, καθώς ο Giancarlo είχε γυρισμένο το κεφάλι του προς τα πίσω, απορροφημένος με το παρκάρισμα, του άδειασε το πιστόλι στο πίσω μέρος του κρανίου, σχεδόν εξ επαφής, αφήνοντάς τον νεκρό στον τόπο. Το αυτοκίνητο συνέχισε την πορεία του και έπεσε πάνω στον τοίχο της πολυκατοικίας με πάταγο.

Πανικός στην πλατεία. Παράθυρα άρχισαν να ανοίγουν με κρότο και τρομαγμένες φωνές ακούστηκαν από τους γείτονες. Ο δολοφόνος, καβάλησε το μηχανάκι ενός συνεργού του, που περίμενε λίγο πιό ‘κει και οι δυό προσπάθησαν να διαφύγουν μέσα από τα στενά καλντερίμια. Δυστυχώς γι’ αυτούς, σε μια στροφή, τρία – τέσσερα τετράγωνα πιό κάτω, γλίστρησαν με το μηχανάκι, γκρεμοτσακίστηκαν και έτσι τους έπιασαν. Ήταν ο Ciro Cappuccio και ο συνεργός του Armando Del Core, στα δεκάξη και οι δυό. Πανικόβλητος, ο Ciro, ομολόγησε αμέσως τα πάντα στην Αστυνομία. Όμως όταν τον ρώτησαν που βρήκε το πιστόλι, φάνηκε πως η υπόθεση δεν θα είχε συνέχεια και θα σταματούσε εκεί. Ο νεαρός φάνηκε να μην ξέρει και πολλά πράγματα και απάντησε ότι κάποιος που δεν τον ήξερε, τον βρήκε και του έδωσε τη Beretta και τις σφαίρες, με την εντολή να σκοτώσει τον δημοσιογράφο. Στην ερώτηση των αστυνομικών τι κέρδισε αυτός από την δολοφονία, τους είπε ότι ο άγνωστος του υποσχέθηκε ότι “ο Capo δεν θα τον ξεχνούσε”! Ποιός Capo και ποιάς συμμορίας, δεν του είπε! Μωρέ, υποσχετική να σου πετύχει!

Η υπόθεση τότε μας φάνηκε ένα μυστήριο που δεν θα ξεδιαλυνόταν ποτέ, καθώς μάθαμε ότι ο Giancarlo, νωρίτερα εκείνη την ημέρα, είχε μιλήσει στο τηλέφωνο με τον τότε αρχισυντάκτη της “Il Mattino” και του είχε ζητήσει μια συνάντηση για να συζητήσουν ένα πολύ σοβαρό θέμα, “από αυτά που δεν συζητιούνται από το τηλέφωνο”. Ο ίδιος ο αρχισυντάκτης δεν μπόρεσε να διαφωτίσει την έρευνα. Στις μεταξύ μας συζητήσεις είχαμε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι ο Giancarlo είχε βρει μια υπόγεια διαδρομή μεταξύ της Camorra και κάποιου μεγάλου πολιτικού της γείτονος, κατά πάσα πιθανότητα του Τζουλιο Αντρεότι.

Αν και αυτό το τελευταίο δεν αποδείχτηκε ποτέ, θα θυμάστε ότι η ζωή του Αντρεότι δυσκόλεψε πολύ τα επόμενα χρόνια. Η αστυνομία πάντως, δεν επαναπαύθηκε. Αντίθετα φάνηκε να πεισμώνει και συνέχισε αθόρυβα να ξηλώνει το πουλόβερ της Camorra. Έτσι χρόνια μετά, το 1997, οι δολοφόνοι του δημοσιογράφου καταδικάστηκαν σε τρίτο βαθμό, αμετάκλητα σε ισόβια. Επίσης σε ισόβια καταδικάστηκαν σαν ηθικοί αυτουργοί, τα αδέρφια Lorenzo και Angelo Nuvoletta. Ο Angelo, αρχηγός της οργάνωσης της Camorra του Marano, ήταν αυτός που είχε βάλει τον αδελφό του Lorenzo να δώσει την εντολή της δολοφονίας και την Beretta στον Ciro, κατόπιν επιθυμίας του μεγάλου αρχηγού της Cosa Nostra και βάρβαρου τρομοκράτη Totò Riina, του γνωστού μας από τις μεγάλες δίκες του 1992 και 1993 (Maxiprocesso di Palermo), που έστειλαν εκατοντάδες μαφιόζους στα ισόβια, μαζί και τον Riina, βεβαίως. Εκείνο που τελικά ακούστηκε σαν αιτία της δολοφονίας, ήταν ότι ο Giancarlo επρόκειτο να αποκαλύψει ότι ο Lorenzo είχε καρφώσει στην αστυνομία έναν άλλο μαφιόζο, τον Valentino Gionta, αρχηγό της οργάνωσης του Torre Annunciata, σαν κίνηση καλής θέλησης προς μία άλλη, τρίτη, ανεξάρτητη εγκληματική οργάνωση, εκείνη των Casalesi, της βόρειας Ιταλίας, με πλοκάμια στην κεντρική Ευρώπη! Αν κάτι τέτοιο ακουγόταν, θα ξεκινούσε νέος πόλεμος μεταξύ των εγκληματικών οργανώσεων της Ιταλίας. Καλύτερα να μην μιλούσε κανείς γι’ αυτό!

Αναπολώντας τα μακρινά αυτά γεγονότα, σκεφτόμουν ότι η δολοφονία εκείνου του συμπαθητικού νέου, του Giancarlo Siani ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι στην ιταλική κοινωνία και αποτέλεσε τον καταλύτη για μία εμπεριστατωμένη έρευνα πάνω στις εγκληματικές οργανώσεις της Ιταλίας, με αποτέλεσμα την σημαντική υποβάθμιση της δραστηριότητάς τους, ίσως μάλιστα και την διάλυση ορισμένων. Θα μου πείτε βέβαια, τέλειωσε η μαφία για την Ιταλία; Όχι βέβαια, αφελής δεν είμαι, αλλά η Ιταλία του 21ου αιώνα, καμμιά σχέση δεν έχει με την Ιταλία των ‘70 και ‘80.

Ο συνειρμός με έφερε στα πρόσφατα γεγονότα τα παρ’ ημίν, όταν έξω από το κλειστό γυμναστήριο “Μελίνα Μερκούρη” στου Ρέντη και στην αυγή του νέου χρόνου, ο νεαρός επίσης αστυνομικός, Γιώργος Λυγγερίδης, έφυγε από τη ζωή μετά από δολοφονική επίθεση “φιλάθλι-ων” με ναυτική φωτοβολίδα. (Το θυμόμαστε, ή το ξεχάσαμε, άρραγε;). Εύχομαι η θυσία αυτού του νέου να λειτουργήσει επίσης σαν καταλύτης για να ξηλωθεί ένα άλλο πουλόβερ, εκείνο της δικής μας εγκληματικής οργάνωσης που ταλανίζει το ελληνικό ποδόσφαιρο εδώ και πολλές δεκαετίες. Πιστεύω ότι τόσο η κοινωνία όσο και η αστυνομία έχουν φτάσει στο σημείο να πουν “enough is enough”! Μένει τώρα να δούμε αν το κατάλαβαν αυτό και οι πολιτικοί μας!

Δημήτρης Κατελούζος

Ιανουάριος 2023

Ακούω όλο και πιό συχνά, τελευταία, ότι ο γάμος των ομοφύλων (μάλλον ομοφυλοφίλων έπρεπε να γράψω) είναι “βασικό ανθρώπινο δικαίωμα” και για τον λόγο αυτόν πρέπει να νομοθετηθεί.

Όμως ξεχνούν οι υποστηρικτές, ότι ο παραδοσιακός γάμος μεταξύ ετεροφύλων ποτέ δεν ήταν δικαίωμα, ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ήταν και είναι.

– Γιατί είναι υποχρέωση;

Καθώς οι κοινωνίες των ανθρώπων αναδύονταν από την βαρβαρότητα των προ-προϊστορικών χρόνων, έγινε αντιληπτό ότι οι άνθρωποι που τις αποτελούσαν έπρεπε να ακολουθήσουν κάποιους βασικούς κανόνες ώστε οι ομάδες να μπορέσουν να επιβιώσουν. Βασική προϋπόθεση για την επιβίωση και την διαιώνιση της ομάδας, είναι η ανανέωση του πληθυσμού της˙ η τεκνοποιία και η ανατροφή των τέκνων. Η ανατροφή μάλιστα ενός ανθρώπου είναι μακροχρόνια και επίπονη διαδικασία, μια και ο ανθρώπινος εγκέφαλος χρειάζεται χρόνια και ειδική μεταχείριση για να ωριμάσει. Τα βασικά ένστικτα των ανδρών δεν βοηθούσαν εδώ. Οι άνδρες θα προτιμούσαν να κάνουν σεξ και το μετά να το άφηναν στο μητρικό ένστικτο. Γρήγορα όμως φάνηκε ότι αυτό δεν φτάνει. Οι γυναίκες που μεγάλωναν παιδιά ήταν ιδιαίτερα ευάλωτες και χρειάζονταν προστασία. Μεγάλος ο πειρασμός και για τις γυναίκες επομένως, να τα παρατήσουν και να παραδοθούν στην φυσιολογική πίεση για την προσωπική τους πια, επιβίωση˙ και η ομάδα πάει στον κάλαθο των αχρήστων.

Ο γάμος λοιπόν επιβλήθηκε από τις κοινωνίες για την επιβίωση και την συνέχεια των κοινωνιών. Για τον λόγο αυτό οι γάμοι ακόμη και σήμερα τελούνται με κάθε επισημότητα, ακόμα και υπό την σκέπη της θρησκείας, σε ΑΝΟΙΧΤΗ τελετή, όπου καλούνται τα μέλη της κοινωνίας να παραστούν μάρτυρες στον συγκεκριμένο γάμο. Η κοινωνία είναι σαν να λέει στους νυμφευόμενους εκείνη την ώρα : σας βλέπουμε, γινόσαστε ζευγάρι˙ δουλειά σας να προχωρήσετε και να ΜΑΣ προσφέρετε “καλούς απογόνους”, όπως μάλιστα και η σχετική ευχή!

Θα υπογραμμίσω εδώ την πίεση που δέχονται από το ευρύτερό τους οικογενειακό και φιλικό περιβάλλον οι ανύπανδροι, τόσο άνδρες όσο (και κυρίως) οι γυναίκες. Αν και σε πολλούς αυτό φαίνεται ανούσιο, παράλογο και ενοχλητικό, είναι απλώς η υπενθύμιση της ΥΠΟΧΡΕΩΣΗΣ “προς γάμου κοινωνίαν”, των ατόμων μιας ομάδος, που καλύπτει την ανάγκη τόσο της ομάδος, όσο και τις προσωπικές ανάγκες για ομαλή τεκνοποιία και σχετική ασφάλεια.

– Ο γάμος τουναντίον μεταξύ ατόμων του ιδίου φύλου δεν παράγει τέκνα, εξ ορισμού. Κανείς δεν τους υποχρεώνει να παντρευτούν. Γι αυτούς δεν είναι υποχρέωση είναι δικαίωμα! Αλλά, τι είδους δικαίωμα; Δικαίωμα για να φωνάξουν στην κοινωνία ότι και αυτοί είναι φυσιολογικοί, ότι αυτό που κάνουν οφείλει να γίνει αποδεκτό από όλους μας. Εκείνο που δεν καταλαβαίνουν, είναι ότι το πρόβλημα το έχουν οι ίδιοι. Δεν είναι πρόβλημα της κοινωνίας. Είναι μέσα στο μυαλό τους. Ακόμη και εάν νομιμοποιηθεί ο “γάμος” αυτού του είδους, πάλι δεν θα είναι ικανοποιημένοι. Κάτι θα τους τρώει, κάτι θα τους λείπει και θα ψάχνουν για λίγο παραπάνω. Γιατί δεν αντιλαμβάνονται ότι ο γάμος αυτός δεν προέρχεται από κάποια βαθειά εσωτερική ανάγκη ομαδικής επιβίωσης. Έχει βάση το σεξ και γι αυτό τα θεμέλιά του θα είναι σαθρά. Εύκολα οι γάμοι αυτοί στην πλειοψηφία τους θα διαλύονται και πείτε μου τι θα γίνονται τα υιοθετημένα τους παιδιά; παιδιά μάλιστα που δεν θα γνωρίσουν τις ιδιαιτερότητες των δύο ξεχωριστών φύλων με τα οποία μας προίκισε η φύση;

Στο σημείο αυτό, πρέπει να σημειώσω και την επιστημονική άποψη για την ανατροφή των παιδιών, όπως μας την εξηγεί η Dr Anna Machin, εξελικτική ανθρωπολόγος. Η ορμόνη ωκυτοκίνη, μας εξηγεί, όχι μόνο παράγεται διαφορετικά στους εγκεφάλους των δύο φύλων, αλλά και δρα διαφορετικά και επηρεάζει διαφορετικά τα συναισθήματα και την συμπεριφορά τους. Έτσι, στις μητέρες, προκαλεί την επιθυμία να ταϊσουν το παιδί τους, να το ζεστάνουν, να το αγκαλιάσουν, να το φροντίσουν γενικά (“Ζακέττα να βάλεις!” δική μου παρέμβαση). Αντίθετα, στους άντρες γεννά την επιθυμία να ΠΑΙΞΟΥΝ με το παιδί. Το παιχνίδι αυτό δεν γίνεται τυχαία. Προετοιμάζει το παιδί για τον ΑΠΟΓΑΛΑΚΤΙΣΜΟ του. Το κάνει να ωριμάσει ώστε κάποια μέρα να μπορέσει να φύγει από την οικογενειακή αγκαλιά. Πείτε μου τώρα, πως μπορεί ένας άντρας να λειτουργήσει σαν μητέρα και πως μπορεί μια γυναίκα να λειτουργήσει σαν πατέρας, αφού αυτές οι λειτουργίες είναι προ-εμφυτευμένες διαφορετικά στα δύο φύλα; Ένα παιδί για να μεγαλώσει σωστά, μας λέει η Dr Machin, χρειάζεται δύο γονείς, διαφορετικού φύλου.

– Θα πει κάποιος, μα δεν βλέπεις τι γίνεται σήμερα; γάμοι διαλλύονται, συζυγοκτονίες, εγκαταλελειμμένα παιδιά, παιδιά προβληματικά, πως μας λες ότι ο κανονικός γάμος παρέχει σχετική ασφάλεια και ομαλή παραγωγή παιδιών; Θα υπενθυμίσω κατ’ αρχήν, ότι οι εξαιρέσεις επιβεβαιώνουν έναν κανόνα. Παρά τούτο, θα συμφωνήσω, μάλιστα θα προσθέσω και άλλες εξαιρέσεις, υπερακοντίζοντας! Είμαστε παιδιά μιας “εύκολης”, τρυφηλής εποχής. Είμαστε κακομαθημένοι, εγωιστές, καλοπερασάκηδες. Τα πάντα γυρίζουν γύρω από το εγώ μας και τα υπόλοιπα, φωτιά και μπούρμπερη! Η “ελληνική οικογένεια” ασθενεί και ασθενεί σοβαρά! Δεν είναι τυχαίο που ο πληθυσμός της Ελλάδας μειώνεται συνεχώς!

– Θα περίμενε λοιπόν κάποιος, η ομάδα μας, η κοινωνία μας, το ελληνικό κράτος και η έκφρασή του, η κυβέρνηση, να σκύψει με προσοχή πάνω από ΑΥΤΟ το πρόβλημα. Το πρόβλημα της μείωσης του πληθυσμού. Να δει ποιά είναι τα προβλήματα της ελληνικής οικογένειας; κακή ανατροφή, εγκληματικότητα, φτώχεια, έλλειψη γιαγιάδων (μου το είπε κάποιος) ή ολοήμερων σχολείων, ΤΙ; = ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ! Η μη ορθή ανανέωση του πληθυσμού. Ένα πρόβλημα που οι άνθρωποι είχαν λύσει εδώ και 500.000 χρόνια και βάλε, δεν μπορεί να λυθεί από το σημερινό ελληνικό κράτος;;;!!!

Που αντί να ενσκήψει σε αυτό το σοβαρότατο πρόβλημα, πρόβλημα ζωής και θανάτου της Ελλάδας, προσπαθεί να λύσει το ανύπαρκτο πρόβλημα του … “γάμου” μεταξύ ομοφύλων; που εξ ορισμού δεν θα παράγει νέους Έλληνες και εξ ορισμού πάλι δεν ξέρουμε τι είδους άτομα θα δημιουργεί;

ΜΩΡΑΙΝΕΙ ΚΥΡΙΟΣ ΩΝ ΒΟΥΛΕΤΑΙ ΑΠΩΛΕΣΑΙ….

Δημήτριος Κατελούζος

Ιανουάριος 2024

ΥΓ: Άφησα αυτό το άρθρο να “κατακάτσει” για ένα βράδυ, όπως κάνω συνήθως, και, στο μεταξύ, έπεσα σε ένα άρθρο της Dr Anna Machin. (Παράξενα πράγματα που φέρνει η τύχη!) Μετά απ’ αυτό πρόσθεσα την σχετική παράγραφο, θα καταλάβετε ποιά! – Η Anna Machin (διαβάζεται Μασίν) είναι εξελικτική ανθρωπολόγος στο Τμήμα Πειραματικής Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, στην Αγγλία. Είναι συγγραφέας ενός βιβλίου για την πατρότητα, The Life of Dad: The Making of a Modern Father.

Ξυλογλυπτική σε Οξιά, περίπου 25×30 εκατοστά. Χρώματα ακρυλικά, βερνίκι ματ.

Αγία Τριάδα Μετεώρων

Αγία Τριάδα Μετεώρων

Αγία Τριάδα Μετεώρων

Αγία Τριάδα Μετεώρων

Μ’ αυτά και με τ’ άλλα, ξεχάσαμε τον πόλεμο στην Ουκρανία, αλλά μάλλον δεν τον έχουν ξεχάσει οι Ουκρανοί. Έτσι, στις 24 Νοεμβρίου, ο κύριος David Arakhamia (Νταβίντ Αραχάμια) επιβεβαίωσε (ο όγδοος που άνοιξε το στόμα του παρακαλώ), ότι, τον Μάρτιο του 2022, οι Ουκρανοί είχαν έρθει σε συμφωνία με τους Ρώσους για οριστική κατάπαυση των εχθροπραξιών. Εκείνη την εποχή, ας θυμηθούμε, οι Ρώσοι είχαν φτάσει έξω από το Κίεβο, με μια ταχύτητα που είχε εκπλήξει τους πάντες, τόσο τους Ουκρανούς, όσο και τους ΝΑΤΟϊκούς. Οι συζητήσεις είχαν ξεκινήσει στην Βρέστη της Λευκορωσίας και είχαν ολοκληρωθεί στην Κωνσταντινούπολη υπό την αιγίδα του Σουλτάνου Έρντυ του Μεγαλοπρεπούς.

Απ’ ότι μας λέει λοιπόν ο Δαυίδ, οι Ρώσοι, που εκείνη την περίοδο δεν τα είχαν ακόμη βρει σκούρα ώστε να αρχίσουν να υποχωρούν, ήταν πρόθυμοι να σταματήσουν τις εχθροπραξίες, με κύρια απαίτηση να μην γίνει η Ουκρανία μέλος του ΝΑΤΟ! Συγκεκριμένα και όπως μας είχε ενημερώσει παλαιότερα και ο πρώην Καγκελάριος Gerhard Schroeder τα κύρια σημεία της συμφωνίας ήταν:

• Η Ουκρανία να ξεχάσει τα περί εισόδου της στο ΝΑΤΟ.
• Να αρθεί η Ουκρανική απαγόρευση για την Ρωσική γλώσσα.
• Το Donbass να παραμείνει στην Ουκρανία, αλλά σαν αυτόνομη περιοχή (Υποσημείωση Schroeder: «Κάπως σαν το Νότιο Τυρόλο»).
• Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και η Γερμανία να εκπονήσει και να επιτηρεί στη συνέχεια τις συνθήκες ασφαλείας.
• Τέλος, να διευθετηθεί σύντομα το πρόβλημα της Κριμαίας.

Ήδη από την Βρέστη, ο Volodymyr Oleksandrovych Zelenskyy, εκνευρισμένος που το ΝΑΤΟ καθυστερούσε να αποκλείσει τον εναέριο χώρο της Ουκρανίας στη Ρωσική αεροπορία, είχε αποδεχτεί την επαναφορά της Ουκρανίας σε καθεστώς ουδετερότητας και σκεπτόταν να επαναφέρει στο Σύνταγμα την πρόβλεψη αυτή περί ουδετερότητας, η οποία είχε αποσυρθεί προηγουμένως από τον τέως πρόεδρο Ποροσένκο. Πράγματι, όπως ο ίδιος ο Ζελένσκης είχε δηλώσει με νόημα στο ABC News : «I have cooled down regarding this question a long time ago after we understood that Nato is not prepared to accept Ukraine.”

Μετά τις συζητήσεις στην Κωνσταντινούπολη στις 29-30 Μαρτίου, μας λέει ο Αραχάμια, και αφού γύρισαν στο Κίεβο, εμφανίστηκε, ποιός άλλος από τον μη εξαιρετέο Boris Johnson, ο οποίος αφού είχε τακτοποιήσει τα πράγματα στην πατρίδα του, είπε να τακτοποιήσει και την Ουκρανία! Φτάνοντας λοιπόν ετούτος ‘δώ στο Κίεβο, δήλωσε, κάνοντας τον μάγκα με ξένες πλάτες: “We will not sign anything with them at all and let’s just go to war,”!!!! Απλά και κατανοητά. Εννοείται ότι ο Ζελένσκης συνεφώνησε, αφού ο φίλος του ο Μπόρης του εξήγησε ότι δεν πρέπει να πιστεύει τους Ρώσους γιατί οι Ρώσοι δεν έχουν μπέσα, μιάς κι’ είναι η αυτοκρατορία του κακού, ενώ αντιθέτως αυτοί οι της γηραιάς Αλβιώνος είναι αξιόπιστοι και φιλαλήθεις, όπως άλλωστε έχουν έμπρακτα αποδείξει στην μακραίωνα ιστορία τους. Βέβαια του είπε κι’ άλλα, όταν έκλεισαν πίσω τους την πόρτα και συζήτησαν μονάχοι σαν δυό καλοί φίλοι, μεταξύ Ουϊσκίου και Βότκας, αλλά αυτά κανείς άλλος δεν μπορεί να τα ξέρει, εκτός βεβαίως του Μπόρη, μια και ο Βολοντίμιρ, μάλλον άμαθος στο Ουίσκι, εκών ή άκων, δεν θυμάται πιά, άλλαξε πάραυτα την πριν λίγες ώρες αμετάκλητη απόφασή του και αποφάσισε να συνεχίσει τον πόλεμο.

Κάποιος βέβαια θα ρωτήσει μα ποιός είναι επιτέλους αυτός ο David Arakhamia και τί τούρθε τώρα του παιδιού; Έ, λοιπόν ο Arakhamia είναι ο αρχηγός της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματος »Servant of the People» («Υπηρέτης του Λαού», και καλά) του Βολοντίμιρ και είχε εννοείται λάβει μέρος και αυτός, στις συνομιλίες του Μαρτίου του 2022.

Το τί τούρθε τώρα, είναι πιό δύσκολο να απαντηθεί, μια και δεν μπορούμε να μπούμε στο μυαλό του. Βέβαια κάποιες υποθέσεις μπορούμε να κάνουμε. Βλέπετε, ο πόλεμος αρχίζει να μετράει τον δεύτερο χειμώνα του και η Ουκρανία υποφέρει. Χιλιάδες οι νεκροί, κάποια χαμένα εδάφη, κατεστραμμένες υποδομές και οι χειμώνες εκεί πάνω, σκληροί. Παρά τον πακτωλό χρημάτων, μηχανημάτων και όπλων από τις ΗΠΑ κυρίως, αλλά και από τις υπόλοιπες χώρες του ΝΑΤΟ, το τέλος του πολέμου δεν φαίνεται στον ορίζοντα. Όχι μόνο αυτό, αλλά οι προοπτικές δεν είναι καλές και πιθανότητα για νέες διαπραγματεύσεις δεν υπάρχει καμιά˙ τώρα δεν ενδιαφέρονται οι Ρώσοι!

Η οργή στις οικογένειες των θυμάτων σιγοκαίει και η απελπισία στις οικογένειες των εν ενεργεία στρατιωτών μεγαλώνει. Σιωπηλές πορείες διαμαρτυρίας οργανώνονται στο Κίεβο, από μέλη των οικογενειών των στρατιωτών που πολεμούν ακόμη και ζητούν να δουν τα παιδιά τους. Επόμενο, οι δημοσκοπήσεις να δείχνουν την δημοφιλία του Ζελένσκη να έχει κατέβει στα Τάρταρα! Επόμενο επίσης, ο Ζελένσκη να ακυρώσει τις εκλογές του ερχόμενου Μαρτίου, με την έτοιμη δικαιολογία ότι η χώρα βρίσκεται υπό καθεστώς πολιορκίας, κάτι που δεν είχε περάσει από το μυαλό του μερικούς μήνες πριν!

Σε κάποιο άλλο επεισόδιο, ο Ποροσένκο, βουλευτής τώρα στην αντιπολίτευση, προσπάθησε να κάνει ένα ταξιδάκι στο εξωτερικό αλλά τον σταμάτησαν στα σύνορα! Η άδειά του είχε ανακληθεί από την κυβέρνηση, διαβάστε Ζελένσκη. Ο έρμος είχε σχεδιάσει να πάει στην Πολωνία να διαπραγματευτεί με τους συνδικαλιστές των Πολωνών φορτηγατζήδων για να σταματήσουν το άτυπο εμπάργκο προϊόντων προς την Ουκρανία˙ μετά θα ταξίδευε στις ΗΠΑ για να τους πείσει ότι τα 60 δις που ενέκριναν φτάνουν μόνο για peanuts και πρέπει να δώσουν και άλλα. Όμως, απ’ ότι αντιλαμβάνεσθε, το ταξίδι του έληξε άδοξα και αυτός δεν θα μετρήσει καθόλου ψηφαλάκια απ’ αυτή του την προσπάθεια.

Μετά από αυτά κάποιοι ψάχνουν για ένα εξιλαστήριο θύμα˙ Και ποιός άλλος μπορεί να γίνει πιό εύκολο θύμα από έναν αποτυχημένο ηθοποιό που έγινε ανέλπιστα ανίκανος πρωθυπουργός και πείσθηκε από έναν επίσης ανίκανο πρωθυπουργό άλλης χώρας να προχωρήσει σε έναν καταστροφικό και αχρείαστο πόλεμο που ρήμαξε την χώρα του;

Μα θα αναρωτηθείτε στο σημείο αυτό, «Μα καλά, οι πολίτες είναι άμοιροι ευθυνών, αφού και αυτοί επέλεξαν έναν ανίκανο να τους εκπροσωπήσει»; Ναι δεν λέω, αλλά ξέρω και κάποιους άλλους σοφούς λαούς που επέλεξαν «περίεργους» πρωθυπουργούς. Εμείς για παράδειγμα επιλέξαμε κάποιον που έλυσε ασκαρδαμυκτί το χρονίζον πρόβλημα με τους Βόρειους γείτονές μας. Εκείνον εννοώ, εκείνον τον Τσ….,Τσ… – Τσάκω ρε κάπελα μια τσικουδιά, να πάει κάτω το όνομα, μην τυχόν και μου ξεφύγει από το στόμα και το ακούσει ο διάολος και μας τον κάτσει πάλι για πρωθυπουργό, έτσι, για να σπάσει πλάκα!

Δημήτρης Κατελούζος

2 Δεκεμβρίου 2023

Υστερόγραφο 1 : Επίσης χρήσιμο να θυμηθούμε, εκτός του Schroeder και τους άλλους έξη μαρτυριάρηδες. Αυτοί ήταν οι εξής:

• Ο ίδιος ο Βολοντίμιρ σε μια συνέντευξη στην Ukrainska Pravda, από την πόλη Bucha αμέσως μετά την υποχώρηση των Ρώσων από το Κίεβο.
• Ο Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας Sergei Lavrov στον ΟΗΕ στις 23 Σεπτεμβρίου 2022, στον λόγο του με τίτλο “Empire of Lies” ανέφερε ότι είχαν καταλήξει σε συμφωνία, αλλά μετά από πιέσεις από την Δύση, η Ουκρανία υπανεχώρησε (προς τιμήν του, δεν ανέφερε τον Τζόνσον ονομαστικά).
• Ο Πρόεδρος της Ρωσίας Vladimir Putin επιβεβαίωσε τα λεγόμενα του Lavrov, φέτος τον Ιούνιο.
• Ο πρώην Πρωθυπουργός του Ισραήλ Naftali Bennett το έχει επίσης επιβεβαιώσει σε συνέντευξή του στο YouTube φέτος τον Φεβρουάριο. Ο Bennett, ο οποίος ήταν επίσης παρών στις διαπραγματεύσεις στην Κωνσταντινούπολη, φαίνεται να λέει για τους συμμάχους : “Basically, yes. They blocked it, and I thought they were wrong.”.
• Ο επίσης παρών στις διαπραγματεύσεις Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας ο γνωστός μας Mevlut Cavusoglu, ανέφερε επίσης στον Τουρκικό Τύπο στις 20 Μαρτίου 2022 ότι η συμφωνία έχει σχεδόν κλείσει (Αναφορά στο Al Jazeera ).
• Τέλος η Σύμβουλος Εξωτερικής Πολιτικής των ΗΠΑ, η Fiona Hill, η οποία όμως είναι η μόνη που δεν ήταν παρούσα, ανέφερε το γεγονός σε άρθρο της που έγραψε στο Foreign Affairs τον Αύγουστο του 2022, συμπληρώνοντας ότι ήταν μετά την επίσκεψη του Τζόνσον στο Κίεβο, έτσι αόριστα, που η συμφωνία απορρίφθηκε.

Υστερόγραφο 2 : Γενικώς τα πράγματα στην Ουκρανία δεν πάνε καλά. Μεγάλη γκρίνια έχει πέσει. Ο Βολοντίμιρ δεν επικοινωνεί με τον αρχιστράτηγό του Valery Zaluzhny αλλά τον έχει υπερκεράσει και μιλά με τους υφισταμένους του!……….. «Υπάρχει η εντύπωση ότι ο Ζελένσκι έχει χωρίσει τις Ένοπλες Δυνάμεις σε δύο ομάδες: την «καλή» που διοικείται από τον Σίρσκι, και την «κακή» που υποτάσσεται στον Ζαλούζνι», σημειώνει η Ukrainska Pravda, επικαλούμενη πηγές από τον στενό κύκλο του Ουκρανού αρχιστράτηγου. Πρόσφατα, ο Ζελένσκι απέλυσε τον επικεφαλής των Ειδικών Δυνάμεων, Βίκτορ Χορένκο, χωρίς να ενημερώσει τον Ζαλούζνι ή τον ίδιο τον Χορένκο. Τις ίδιες μέρες, ο έμπιστος σύμβουλος του Ζαλούζνι, Γκενάντι Χαστιάκιοφ σκοτώθηκε στα γενέθλιά του, με μια βόμβα να σκάει ανάμεσα στα δώρα!» https://www.naftemporiki.gr/kosmos/1543891/oykrania-teleionoyn-ton-proedro-zelenski/ και https://www.washingtonpost.com/world/2023/11/08/ukraine-zelensky-zaluzhny-russia-war/ Αφήστε που κυκλοφορούν πληροφορίες πως ο Ουκρανός αρχιστράτηγος Valery Zaluzhny διαπραγματεύεται κρυφά με τον Ρώσο ομόλογό του Valery Gerasimov, κατάπαυση του πυρός, παραμερίζοντας τον Ζελενσκι!!!! https://www.olympia.gr/…/plirofories-pos-o-oykranos…/